زنان زیر تعقیب؛ طالبان تمنا پریانی و پروانه ابراهیمخیل را پس از اعتراض به حجاب اجباری بازداشت کرد
در ادامهی سرکوب صدای اعتراض در افغانستان، نیروهای طالبان شب چهارشنبه (29 جدی) دو زن معترض، تمنا زریاب پریانی و پروانه ابراهیمخیل را در کابل بازداشت کردند. این اقدام تنها چند روز پس از تظاهرات زنان علیه قتل، ناپدیدسازی، و حجاب اجباری صورت گرفته است.
منابع به تلویزیون زن تأیید کردهاند که نیروهای طالبان به خانهی تمنا پریانی یورش برده و او را همراه با خواهرانش بازداشت کردهاند. در ویدیویی که از پریانی در شبکههای اجتماعی منتشر شد، او با صدایی مملو از ترس فریاد میزند: «کمک، لطفاً! طالبان خانهی ما آمدهاند. خواهرانم در خانه هستند.»
این ویدیو عمق ترس و وحشتی را که زنان با آن مواجهاند، آشکار میسازد؛ تنها به جرم ایستادن برای حقوق انسانیشان.
همزمان، منابع گزارش دادهاند که پروانه ابراهیمخیل نیز شب گذشته همراه با یکی از بستگانش بازداشت شده است. فعالان حقوق بشر این بازداشتها را بخشی از «یک عملیات سازمانیافتهی طالبان برای ارعاب و خاموشسازی زنان» میدانند.
این دستگیریها پس از آن آغاز شد که روز یکشنبه، شماری از زنان با برگزاری تظاهراتی در کابل، علیه ناپدیدسازی زنان و تحمیل حجاب اجباری اعتراض کردند. یکی از معترضان برقع سفیدی بر تن داشت که به نشانهی خون، با رنگ سرخ آغشته شده بود. سپس، زنی برقع را به زمین انداخت و سایر معترضان با شعار «نه به حجاب اجباری» بر آن پا گذاشتند.
در واکنش به پیگیریهای تلویزیون زن، سخنگوی وزارت داخلهی طالبان از اظهار نظر خودداری کرده است. همزمان، خالد همراز، سخنگوی استخبارات طالبان، در توییتی نوشت: «توهین به ارزشهای ملی و دینی تحمل نمیشود»؛ اشارهای به حرکت اعتراضی زنان علیه برقع. او همچنین مدعی شد که این اعتراضات برای دریافت پناهندگی در غرب سازماندهی شدهاند.
سخنگوی پولیس طالبان نیز ویدیوی پریانی را «ساختگی» خواند.
در واکنش به این بازداشتهای خودسرانه، دیدهبان حقوق بشر گفته است که طالبان بهطور فزاینده از «تاکتیکهای خشن» برای سرکوب اعتراضات زنان استفاده میکنند. این نهاد بینالمللی هشدار داده که طالبان از زمان تسلط مجدد بر افغانستان، حقوق زنان و دختران را بهطور سیستماتیک نقض کردهاند؛ از جمله محرومسازی از آموزش، کار، و آزادی فردی.
هدر بار، مدیر بخش زنان در دیدهبان حقوق بشر، نیز گفت:
«شاید درک این موضوع دشوار باشد که چرا طالبان چنین واکنش خشونتآمیزی به ۲۵ زن ایستاده در پیادهرو که مسالمتآمیز اعتراض میکنند، نشان میدهند. اما ترس آنها زمانی منطقی میشود که ببینید این زنان چقدر قدرتمند و شجاعاند که بارها و بارها پا به میدان میگذارند.»
در همین حال، شماری از زنان معترض به تلویزیون زن گفتهاند که اکنون در خفا زندگی میکنند. یکی از معترضان که نخواست نامش فاش شود، گفت:
«طالبان یکییکی در خانههای ما را میزنند. ما تصمیم گرفتیم پنهان شویم. نمیخواهیم یکییکی ما را هم ببرند.»
این اقدامات تلاشی برای خاموشکردن فضای مدنی و از بینبردن صدای عدالتخواهی زنان است.
از زمان بازگشت طالبان به قدرت در ماه آگست سال گذشته، این گروه محدودیتهای گستردهای بر زندگی زنان اعمال کردهاند. بسیاری از زنان از کار خود برکنار شدهاند، دختران بالاتر از صنف ششم اجازه رفتن به مکتب ندارند. واقعیت در خیابانهای افغانستان اینست: ترس، اجبار و سرکوب.
