عید در سایه معاش ناچیز؛ نان، برق و کرایهٔ خانه یا میوه و لباس عیدی؟
- Ariahn Raya
- Mar 21
- 2 min read

هرچند در روزهای عید، جوامع رنگ و بوی جشن به خود میگیرند؛ اما برای شماری از زنان کارمند در افغانستان، این روزها از شور خرید و برنامهریزی برای تجلیل از این روز خبری نیست.
شماری از زنان که در مکتبها، شفاخانهها و ادارههای دولتی با معاش ناچیز کار میکنند، میگویند عید برایشان به معادلهای دشوار تبدیل شده است: نان، برق و کرایهٔ خانه، یا میوه و لباس عیدی؟
مریم، ملازم یکی از مکتبهای دولتی در کابل، با معاش ماهانهٔ چهار هزار افغانی، سرپرستی خانوادهٔ پنجنفرهاش را به دوش دارد.
او میگوید هر ماه پیش از آنکه به نیمه برسد، معاشش تمام میشود: «اگر پول کرایهٔ خانه و برق را بدهیم، دیگر چیزی برای خورد و خوراک باقی نمیماند. حالا شما بگویید، در چنین وضعی عید را چگونه تجلیل کنم؟»
در یکی از شفاخانههای دولتی کابل، شکیلا بهعنوان خدمه کار میکند.
وی میگوید معاش او پنج هزار افغانی است، اما به گفتهٔ خودش، این مبلغ حتی کفاف نیازهای ابتدایی زندگی را نمیدهد.
«تمام فکر و ذکرم این است که نان خشک در خانه باشد. کودکانم از میوهٔ عید و لباس نو حرف میزنند، اما من جوابی ندارم که برایشان بدهم.»
در هرات، ناهید که در یک مکتب دخترانه بهعنوان ملازم وظیفه دارد، وضعیت مشابهی را تجربه میکند.
او میگوید افزایش هزینههای زندگی، فشار مضاعفی بر دوش خانوادهاش گذاشته است.
«کرایهٔ خانه بلند است، برق هم هر ماه حساب خود را دارد. وقتی همهٔ اینها را جمع میکنم، میبینم که هیچ پولی برای چیزهای اضافی مثل عیدی باقی نمیماند.»
در غور، فاطمه که در یک مرکز صحی کار میکند، میگوید با وجود کار تماموقت، هنوز هم در تأمین نیازهای اولیهٔ خانوادهاش با مشکل مواجه است.
«ما کار میکنیم، زحمت میکشیم، اما آخر ماه که میرسد، چیزی در دست ما نیست. عید برای دیگران خوشی است، اما برای ما فقط یک روز عادی میماند.»
در نیمروز، زهره که بهعنوان ملازم در یک مکتب ایفای وظیفه میکند، میگوید معاش سه هزار افغانیاش حتی برای تأمین نان خشک خانوادهاش کافی نیست.
«گاهی مجبور میشوم قرض بگیرم تا فقط بتوانم شکم کودکانم را سیر کنم. عید که میآید، کودکانم انتظار دارند، اما من چیزی برای خوشحال ساختنشان ندارم.»
این زنان، برخلاف بسیاری از نیازمندان، دارای شغلاند؛ اما سطح پایین معاشات و افزایش هزینههای زندگی، آنان را در وضعیتی قرار داده که تفاوت چندانی با بیکاران ندارند.



