طالبانو په پنجشیر کې د رسنیو تصویري خپرونې او په څو ولایتونو کې د «ژوندي موجوداتو» انځورونه منع کړي دي
- Tamim Attaiy
- Sep 13
- 2 min read

د طالبانو حکومت په پنجشیر ولایت کې د رسنیو د تصویري خپرونو مخه نیولې ده؛ هغه اقدام چې د تبعید په حال کې د «ني» بنسټ هغه د «د بیان د آزادۍ د کمزورې کولو» بل نښه بللې ده.
دغه بنسټ په خپره کړې خبرپاڼه کې ویلي چې د محلي راپورونو له مخې، د طالبانو چارواکو د پنجشیر د تصویري رسنیو ته لیکونه لېږلي او له هغوی یې د خپرونو د سمدستي درولو غوښتنه کړې ده.
«ني» په تبعید کې خبرداری ورکړی چې د طالبانو د څلور کلنې واکمنۍ په موده کې د آزادو رسنیو د ملاتړ قانوني بنسټونه له منځه تللي او د هېواد رسنیز فضا په شدیده توګه محدود شوی دی.
د دغه بنسټ شمېرې ښيي چې د جمهوریت له دورې نیمايي زیاتې رسنۍ تړل شوې، سلګونه خبریالان اړ شوي له افغانستانه ووځي یا خپله فعالت وبندوي او ۹۰ سلنه ښځینه کارکوونکو په رسنیو کې خپلې دندې له لاسه ورکړي دي. د پخوانیو دوه زرو ښځینه خبریالانو له ډلې، یوازې ۲۰۰ تنه لا هم په سختو شرایطو کې کار ته دوام ورکوي.
دغه بنسټ همدارنګه راپور ورکړی چې په دې موده کې د رسنیزو کارکوونکو پر وړاندې له ۸۰۰ زیاتې د تاوتریخوالي پېښې ثبت شوې چې له ډلې یې ۳۵۰ پېښې د خبریالانو د نیول کېدو لامل شوې دي. لسګونه خبریالان لا هم د طالبانو په بند کې دي.
طالبانو تر اوسه په رسمي ډول دې راپور ته غبرګون نه دی ښودلی.
په ورته وخت کې د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر اداره په کندهار کې له هنرمندانو او یوتیوبرانو غوښتي چې په خپلو ټولنیزو شبکو کې د «ژوندي موجوداتو» انځورونه خپاره نه کړي. د دې ادارې چارواکو دا ډول کړنې «د قانون خلاف» بللې دي.
تر دې امر وروسته، یو شمېر هنرمندانو او یوتیوبرانو په ویدیو پیغامونو کې د خپلو ډيجیټالي فعالیتونو د پای اعلان وکړ. د کندهار دوه هنرمندانو د «زر» او «چنار» په هنري نومونو، چې د پوهاوي لپاره یې نمایشي پروګرامونه جوړول، په خپل وروستي ویدیو کې ویلي چې د طالبانو د قانون له مخې له رسنیزو فعالیتونو لاس اخلي.
دغه پرېکړې په ټولنیزو شبکو کې پراخ غبرګونونه راپارولي دي؛ ځینو یې دا د عامه پوهاوي د یوه مهم بهیر پای بللی او ځینو نورو بیا د هنري او مدني فعالیتونو پر محدودیت یو تازه مثال یاد کړی دی.
له هغه وروسته چې پر تلویزیونونو د سریالونو او تفریحي پروګرامونو خپرول منع شول، ټولنیزې شبکې د ډېرو هنرمندانو لپاره یوازینی د عاید سرچینه او د پوهاوي وسیله پاتې شوې وه.
سیمهییزو سرچینو په بلخ ولایت کې هم تائید کړې چې طالبانو د «ژوندي موجوداتو» د انځورونو خپرول په دغه ولایت کې منع کړي دي. د سرچینو په وینا، دا پرېکړه د طالبانو د والي په لارښوونه او د امر بالمعروف او نهی عن المنکر ادارې په همغږۍ عملي شوې ده.
له هماغه وخته راوروسته، د بلخ ملي تلویزیون له هر ډول د ژوندي موجوداتو د انځورونو له خپرولو ډډه کړې او په وروستیو خپرونو کې دا بدلون څرګند ښکاره شوی دی. سرچینې وایي د دې رسنۍ سیمهییزو کارکوونکو په وروستیو ورځو کې هېڅ تصویري راپور نه دی چمتو کړی.



