له دوو میلیونو ډېر د هرات اوسېدونکي، د طالبانو د امر بالمعروف د ۶۷ کارکوونکو د فرمانونو ګروګانان
- Ariahn Raya
- Nov 17
- 2 min read

هرات، چې له دوو میلیونو ډېره نفوس لري، دا ورځې د وېري، ساهبندۍ او ناامېدۍ ښار ته اوښتی دی؛ ښار چې اوسېدونکي یې وايي، د طالبانو د امر بالمعروف پرلهپسې حکمونه هره ورځ د ژوند فضا لا پسې تنګه او تیاره کوي.
یوازې د همدې ادارې ۶۷ کارکوونکي د میلیونونو خلکو ټولنیز ژوند په خپلو امرونو کنټرولوي؛ له موسیقۍ پر بندیز نیولې، د زدهکړو محدودول، د جامو ټاکل او حتی تر «د ږیرو اندازه کولو» پورې، د خلکو شخصي حریم د سخت فشار لاندې راولي.
د هرات اوسېدونکي وایي دا تاریخي ښار، چې یو وخت د کلتور، هنر او سوداګرۍ مرکز و، اوس په «قفس» بدل شوی؛ داسې قفس چې هره ورځ یې میلې نوره هم غټېږي.
یوې اوسېدونکې وایي: «نه دین پېژني، نه انسان؛ یوازې فرمانونه ورکوي.»
شهلا او مرسل، د هرات دوې نجلۍ، زننیوز ته وایي چې ټولنیز فضا په بېساري ډول سخته او نهاټکل کېدونکې شوې ده.
مرسل وایي: «یوازې موږ نجونې نه یو، ټول خلک د دې ډلې د انسانستیزو فرمانونو په دام کې بند پاتې دي.»
شهلا هم له ډکو سترګو زیاتوي: «طالبانو خلکو ته ژوند په قفس بدل کړی. ساه اخیستل هم سخت شوي.»
دوی وایي د امر بالمعروف مأموران «نه اسلامي علم لري نه د مدیریت تجربه»، خو بیا هم د میلیونونو خلکو پر ژوند واک چلوي.
دیني عالمان ټینګار کوي: «دغه فرمانونه هېڅ اسلامي بنسټ نه لري.»
بل لور ته، بلال فېضي، چې یو دیني عالم دی، د دغو پرېکړو په غبرګون کې وايي: «په هېڅ ځای کې په اسلام کې داسې حکمونه نشته. هغه څه چې نن په هرات کې تطبیقېږي، بېاساسه او خپلسری تفسیرونه دي. دین د عدالت لپاره راغلی، نه د خلکو د برخلیک د لوبولو لپاره.»
هغه زیاتوي چې د طالبانو ډېری صادر شوي فرمانونه د اسلامي اصولو او باوري سرچینو سره هېڅ تړاو نه لري او د خلکو په سترګو کې د دین بدنامېدو لامل شوي دي.
ښاریان: «له ږېرې نیولې تر جامو؛ هر څه تر سخت کنټرول لاندې دي»
فرید احمد جمال، د هرات یو اوسېدونکی، د امر بالمعروف د مامورانو له افراطي او عجیب نظارتونو شکایت کوي: «پخوا به یې یوازې ویل رېش پرېږدئ؛ اوس خو زموږ ږیرې اندازه کوي. حتی د دې لپاره چې موږ څه ډول جامې واغوندو، پلانونه جوړوي.»
د هغه په وینا، د هرات خلک هره ورځ له نوې لېست سره مخ کېږي، د ممنوعیتونو او جبري حکمونو لېست، داسې چې نه د اعتراض ځای پاتې دی او نه د پوښتنې کولو جرئت.



